آکاآپ: گل نرگس از آن گل‌هاست كه بويش از فاصله‌ها، سرمست می كند. اين گل زيبا كه عطر و بوي فريبنده‌اي دارد، گل خاطره‌ها و يادهاست و با لطافت و بخشندگي خاص خود از گذشته های دور، سرمای زمستان را قابل تحمل تر می كند.

این گل جایگاه ویژه ای در ادبیات، افسانه ها و قصه های ایران زمین دارد و در بسیاری از مناطق ایران مانند شهر بهبهان در استان خوزستان شهر کازرون در استان فارس و حاشیه های دریاچه پریشان، پراکنده شده است.گل نرگس انواع مختلفی دارد و به رنگ های مختلف در طبعت یافت می شود اما اکثریت آن ها به رنگ سفید و زرد هستند. کاشت گل نرگس نیازمند حوصله و مهارت می باشد زیرا این گل از دسته گل های حساس به شمار می آید.

گل نرگس نه تنها شكل خاص و منحصر به فرد اين گل چشم را می نوازد بلكه گفته می شود نرگس زارهاي شهر بهبهان در استان خوزستان آنچنان پربار بوده‌اند كه در فصل گلدهي رنگ يكدست سفيد و زرد، موجي از لطافت را دركوي و برزن مي‌پراكنده و از فاصله‌هاي دور عطر اين نرگس‌زارها استشمام مي‌شده است. همين طور حوالی شهر كازرون در استان فارس و حاشيه‌هاي درياچه پريشان، ميزبان اين گل بوده و هستند. شايد يكي از دلايلي كه اين گل جايگاه ويژه‌اي در ادبيات، افسانه‌ها و قصه‌هاي ايران‌زمين دارد همين پهنه گسترده رشد آن در اين سرزمين باشد.

در این مقاله از مجموعه مقالات آکاآپ، صفر تا صد کاشت این گیاه را بهتان آموزش میدهیم و نکات کلیدی و مهم برای نگهداری این نوع گل در خانه را برایتان توصبح میدهیم. برای مطالعه این آموزش در ادامه مطلب با آکا همراه باشید.

کاشت گل نرگس در باغچه

 

راهنمای نگهداری و پرورش گل نرگس

این عطر می تواند همراه خون وارد سلول های مغزی شود و روی کارکرد مغز اثر مثبت بگذارد. گل نرگس در کشورهای غرب اروپا، از شرق اسپانیا و پرتغال گرفته تا به آلمان و انگلستان به صورت خودرو می روید. در کشور ولز این گل به عنوان گل ملی شناخته شده است.

کاشت گل نرگس در خانه

در کشور ما انواع مختلفی از گل نرگس میروید و امکان کاشت و پرورش آن وجود دارد، که از آن جمله نرگس شهلا، نرگس شیراز، نرگس مسکین، نرگس پرپر، هزار پر یا شست پر و نرگس نروک یا پنجه گربهای را میتوان نام برد.

دو نوع عمده گل نرگس در ایران نرگس شیراز و نرگس شهلا هستند و بقیه گل های نرگس در رنگ های سفید تا نارنجی دیده می شوند . شیپور وسط گل نرگس از گلبرگ های آن پر رنگ تر است وقسمتی از پرچم تغییرشکل داده آن می باشد.

واریته papyracens با گل های کاملا سفید و واریته Geranium با گلبرگ های سفید و تاج نارنجی پر رنگ ،واریته Cheerfulness با گل های زرد مایل به کرم و گلبرگ های نارنجی در بخش مرکزی و واریته Cragford با گلبرگ های سفید و تاج نارنجی در میان گل های نرگس بسیار شایع می باشند.

نرگس بسته به نوع آن در زمان های مختلفی گل می دهد مثلا نرگس شیراز که دارای عطر و بوی منحصر به فردی است در اواخر پاییز تا اواسط بهار گل می دهد ،نرگس شهلا که گلبرگ های زردی دارد و دارای شیپور بزرگی دروسط گلبرگ هاست در اواخر زمستان تا اوایل بهار گل می دهد . نرگس حتی نسبت به زنبق هم به سرما مقاوم تر است.

کاشت گل نرگس شیرازی

 

گل نرگس در یونان باستان

در اساطیر یونان، نارسیس که همان نرگس است، نام پسری خودشیفته بود که از عشق چیزی نمی فهمید که خدایان برای تنبیه او چاره اندیشیدند که او خود را در آب چشمه ای ببیند وعاشق تصویر خود شود و به این علت که در این عشق وصال امکان پذیر نبود او روز به روز ضعیف تر و نحیف تر شد تا سرانجام از دنیا رفت . می گویند اولین گل های نرگس در حوالی همان چشمه روییدند.

کاشت گل نرگس در گلخانه

 

دستورالعمل‌های خرید پیاز و کاشت گل نرگس :

پياز را چطوري انتخاب كنيم؟

اگر در كار كاشت گياهان پيازي مبتدي هستيد، نرگس براي شروع بهترين گزينه است چراكه كاشتن پياز آن تا زمان گل دادنش مراحل قابل انجامي دارد و اگر در انتخاب پياز دقت كافي داشته باشيد، خيلي هم باصرفه است. در زمان مناسبي در فصل پاييز پياز نرگس را بخريد. هرچه پياز آن بزرگ‌تر باشد گل شما بزرگ‌تر خواهد شد. دقت كنيد پيازي كه انتخاب مي‌كنيد، هيچ‌گونه بريدگي، خراش يا دندانه نداشته باشد. پيازهاي نرگس دو جور هستند يك مدل طوري است كه فقط يك نوك دارد كه حرفه‌اي‌ها به آن دماغه هم مي‌گويند و مدل ديگر دو دماغه دارد. هر دماغه، يك ساقه و گل مي‌دهد و متخصصان امر معتقدند پيازهاي دو دماغه‌اي گل‌هاي درشت‌تري هم مي‌دهد. پس اگر اين پيازها گيرتان آمد، انتخاب بهتري است.

پياز بايد ريشه داشته باشد اما نبايد از بالاي آن ساقه‌اي سبز شده باشد. اگر نمي‌خواهيد پياز را فورا بكاريد، يخچال محل خوبي براي نگهداري آن است اما يادتان باشد كه اگر در محلي كه پيازها را نگه مي‌داريد گاز اتيلن به هر نحو ممكن وجود داشته باشد، پياز نرگس بي‌بار شده و گلدهي هم در آينده دچار مشكل مي‌شود.

 

کاشت گل نرگس در زمین

یک گلدان سفالی بهترین گزینه برای کاشت پیاز نرگس است

 

چه نوع خاكی می خواهد؟

نرگس از جمله گل‌هاي پيازي است، گل‌ها و گياهان پيازي خاك‌هاي سنگين و رسي را دوست ندارند و بيشتر خاك سبك را مي‌پسندند. اگر خاك باغچه يا گلدان‌تان رسي است، كمي شن با آن مخلوط كنيد تا زهكشي خوبي پيدا كند. البته كودهاي حيواني هم براي باغچه مناسب است. ورمي كمپوست براي گلدان‌هايي كه داخل آپارتمان قرار مي‌گيرند، كود مناسبي است.

چطور گل نرگس پرورش دهیم؟

1. یک گلدان سنگی یا سفالی برای کاشتن پیاز نرگس انتخاب کنید زیرا استفاده از گلدان سبک به علت اینکه ممکن است نرگس ها در مرحله گردن غازی، یک طرفه شوند و گل ها به یک سمت باز شوند درست نیست و سبب واژگون شدن گلدان می شود.

2. گلدانی با عمق 18 سانتی متر انتخاب کنید زیرا عرض گلدان باید به گونه ای باشد که هنگام کاشت ، پیازها از هر طرف پنج سانتی متری از دیواره گلدان فاصله داشته باشند.

3. برای عبور آب اضافی و زهکشی مناسب کف گلدان را سوراخ کنید .

4. قبل از کاشت پیازها را دوساعت در آب ولرم قرار دهید . البته باید فقط انتهای پیاز در آب باشد و نباید به علت پوسیده شدن پیاز کل پیازرا در آب قرار دهید.

5. گلدان را تا نیمه از خاک پر کنید به صورتی که دوسوم پیاز زیر خاک باشد و خاک دور پیازها را بگیرد.

6. گلدان را آبیاری کنید و در جایی گرم در زیر نور مستقیم خورشید قرار دهید.

7. دو تا سه هفته طول می کشد تا پیاز شروع به رشد کند پس تا زمانی که ساقه ها از خاک سر نزده اند دیگر به آن آب ندهید.

8. پس از شروع رشد ساقه گلدان هرگز نباید کاملا خشک بماند.

9. هر دو هفته یک بار تا باز شدن گل ها به گلدان کود تقویتی همراه آب بدهید.

10. برای جلوگیری از رشد کج ساقه ها از یک قیم استفاده کنید.

11. هنگام گل دادن گیاه ، گلدان را از زیر آفتاب مستقیم بردارید.

کاشت گل نرگس در مزرعه

 

آبیاری گل نرگس

نرگس، گیاهی است که آبیاری زیاد را دوست ندارد و در صورت افراط در آبیاری ، برگ هایش بیش از حد بزرگ شده و گل نمی دهد زیرا این گیاه برای گل دادن باید کمی خشکی ببیند. ماندگاری گل نرگس در هوای سرد بیشتر است ودر دمای بالاتر گل ها زودتر پژمرده می شوند. نرگس در بعضی از ساعات روز برای گلدهی به نور خورشید نیاز دارد.

علت گل ندادن گیاه نرگس

پیاز ها برای گل دادن به عوامل ایجاد انگیزش زمستانه احتیاج دارند .از هر پیاز پایه ای به طول 30-40 سانتیمتری تولید شده که گل ها در بخش انتهایی و برگ ها به شکل نواری هستند.

هنگام رشد پیازها در منزل گل ها تنها یکبار تشکیل می شوند .برای بهاره سازی باید پیاز ها در پاییز کشت شده و در دمای 6-8 درجه سانتیگراد به مدت 8-10 هفته در شرایط تاریکی نگهداری شوند و تحت شرایط نور و یا تاریکی متناوب قرار گیرند.

در نظر داشته باشید که محل نگهداری پیازها عاری از گاز اتیلن باشد زیرا این گاز پیاز نرگس بی بار کرده و سبب گل ندادن آن می شود پس پیاز نرگس را در یخچالی که در آن سیب دارید قرار ندهید.

کاشت گل نرگس در منزل

 

آیا گل نرگس سمی است؟

پیاز و برگ ها ی نرگس حاوی آلکالوئید های سمی هستند که خورده شود، سبب مسمومیت در فرد می گردد از عوارض خوردن این پیازها تهوع، دل پیچه و اسهال می باشد. مواد ترشح شده از ساقه های نرگس برای دیگر گل های شاخه بریده هم مانند رزها، میخک، فریزیا و لاله مضر است.

خاصيت شفابخشی دارد؟

در مورد عطر گل نرگس گفته شده كه خاصيت شفابخشی دارد البته اين مسئله از نظر علمي ثابت نشده و حتي ممكن است تلقيني باشد اما در اينكه عطر نرگس شاداب‌كننده است شكي نيست. اين روزها خيلي مي‌شنويم كه عطر نرگس براي مخاط و سينوس‌ها مفيد است يا از سرماخوردگي جلو‌گيري مي‌كند. حتي ذكر شده كه اين عطر مي‌تواند همراه خون وارد سلول‌هاي مغزي شود.

اينكه رايحه‌هاي خوش مي‌تواند روي كاركرد مغز اثر مثبت بگذارد از نظر رواني كاملا تاييد شده است اما چند و چون آن هنوز از نظر علمي مشخص نيست. در كشورهاي غرب اروپا، از شرق اسپانيا و پرتغال گرفته‌تا به آلمان و انگلستان و نرگس به صورت خودرو مي‌رويد. اين گل در كشور ولز به عنوان گل ملي شناخته شده است.